ျပစ္မႈဆုိင္ရာ အမႈမ်ားကုိ တရားစဲြတင္ပုိ႔ရာ၌ တရားစဲြ အဖဲြ႕အစည္း (ဥပေဒ႐ုံး) မ်ားသည္ အမွန္တကယ္ ပါ၀င္ပတ္သက္ က်ဴးလြန္ခဲ့သူ အားလုံးကုိ တိက် စြာ ေဖာ္ထုတ္၍ အေထာက္အထား အျပည့္အ စုံႏွင့္တကြ ဥပေဒႏွင့္အညီ တရားစဲြတင္ပုိ႔ရန္ လုိအပ္ပါသည္။ အထူးသျဖင့္ မူးယစ္ေဆး၀ါး ႏွင့္ စိတ္ကုိ ေျပာင္း လဲေစေသာ ေဆး၀ါးမ်ားဆိုင္ရာ ဥပေဒအရ တရားစဲြဆုိ တင္ပုိ႔မႈမ်ား အပါအ၀င္ ႏုိင္ ငံေတာ္ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္ သည့္ ျပစ္မႈမ်ား၊ ရပ္ရြာ ေအးခ်မ္းေရးႏွင့္ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးကုိ ထိခုိက္ေစ သည့္ ျပစ္မႈမ်ားတြင္ မိမိတုိ႔ တရားစဲြဆုိ တင္ပုိ႔ၿပီးလွ်င္ တာ၀န္ေက်ၿပီဟု မမွတ္ယူသင့္ပါ။
အမွန္တကယ္ အျပစ္ရွိသူကုိ တရားစဲြခြင့္ ျပဳသည္ထက္ ျပစ္မႈက်ဳးလြန္ျခင္း မရွိသူကုိ တရားစဲြဆုိရန္ ခြင့္ျပဳမိခဲ့ပါက တရားစီရင္ေရး အေပၚ ျပည္သူမ်ားက အျမင္မၾကည္လင္မႈ၊ ေ၀ဖန္မႈမ်ား ေပၚေပါက္ လာႏုိင္ေၾကာင္း သတိျပဳသင့္ပါသည္။ အမႈႏွင့္ သက္ဆုိင္ျခင္း မရွိသူအား တရားစဲြဆုိ တင္ပုိ႔ရန္ မသင့္ေၾကာင္း၊ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ အႀကံေပး မွတ္ခ်က္ျပဳရန္၊ ယခင္တရားစဲြ အဖဲြ႕အစည္းႏွင့္ ယခု ဥပေဒ႐ုံးမ်ားတြင္ တာ၀န္ရွိပါသည္။ ႏုိင္ငံေတာ္၏ တတိယမ႑ိဳင္ျဖစ္ေသာ တရားစီရင္ေရး က႑တြင္ တရားစဲြ အဖဲြ႕အ စည္းျဖစ္သည့္ ဥပေဒ႐ုံး အဆင့္ဆင့္တုိ႔သည္လည္း အေရးပါေသာ အခန္းက႑မွ ပါ၀င္ေနပါသည္။
၁၂-၉-၁၉၉၄ ေန႔ ၁၃း၁၅ နာရီအခ်ိန္ခန္႔တြင္ မူးယစ္အဖဲြ႕မွ ရဲတပ္ၾကပ္ သိန္း၀င္းႏွင့္ ရဲတပ္ဖဲြ႕၀င္မ်ား တာေမြၿမိဳ႕နယ္၊ ေအာင္မဂၤလာလမ္းမွ ရပ္ကြက္ၿငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈ တည္ေဆာက္ေရး အဖဲြ႕၀င္မ်ားသည္ မဂၤလာလမ္းရွိ မတင္တင္ဦး၏ လမ္းေဘး မီးေသြးဆုိင္သုိ႔ သတင္းအရ ၀င္ေရာက္ ရွာေဖြသည္။ ဆုိင္ခန္းေအာက္ ေသတၱာအတြင္းမွ သတင္းစာစကၠဴျဖင့္ ထုတ္ထားေသာ အထုပ္ကေလးမ်ားထဲ မွ ေဆးေျခာက္ စုစုေပါင္း အေလးခ်ိန္ (၁၈၆.၅၆) ဂရမ္၊ တန္ဖုိးေငြက်ပ္ (၁၀၀၀) ကုိ သိမ္းဆည္းရမိခဲ့သည္။
ထုိ႔ေၾကာင့္ တပ္ၾကပ္သိန္း၀င္းက တရားလုိျပဳလုပ္ကာ ေဆးေျခာက္ေရာင္းခ်သူ ၀င္းေအာင္ႏွင့္ ေဆးေျခာက္ ေရာင္းသူအား လက္ခံထားသူ ဆုိင္ရွင္ မတင္တင္ဦးတုိ႔အား အေရးယူေပးရန္ တုိင္ၾကားခဲ့သည္။ ရန္ကုန္အေရွ႕ပုိင္းခ႐ုိင္ တရား႐ုံးျပစ္မႈႀကီး အမွတ္ ၃၆၄/၉၃ တြင္ ႏွစ္ဘက္ သက္ေသမ်ား စစ္ေဆးၿပီးေနာက္ တရားခံ ၀င္းေအာင္အား မူးယစ္ေဆး၀ါး ႏွင့္ စိတ္ကုိေျပာင္းလဲ ေစတတ္ေသာ ေဆး၀ါး မ်ားဆုိင္ရာ ဥပေဒ ပုဒ္မ- ၁၉ (က) အရ ေထာင္ဒဏ္ (၁၃) ႏွစ္ ႏွင့္ မတင္တင္ဦးအား ပုဒ္မ ၁၉(က)/၂၁ အရ ေထာင္ဒဏ္ (၁၀) ႏွစ္က်ခံေစရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့သည္။
မတင္တင္ဦးက ၎အေပၚ ခ်မွတ္ထားသည့္ ျပစ္ဒဏ္ကုိ တရား႐ုံးခ်ဳပ္သုိ႔ အယူခံတက္ေရာက္ခဲ့ရာ အယူခံမႈ အမွတ္-၃၅၁/၉၄ ျဖင့္ တရား႐ုံးခ်ဳပ္က လက္ခံၿပီး ေအာက္ပါအတုိင္း အမိန္႔ခ် မွတ္ခဲ့သည္။
မတင္တင္ဦး၏ အယူခံ အေၾကာင္းျပခ်က္တြင္ အခ်င္းျဖစ္မီးေသြးဆုိင္သုိ႔ ရဲမ်ားႀကိဳတင္ ေရာက္ရွိေနၿပီး ရ.၀.တ အဖဲြ႕၀င္ ဦးခ်စ္ေရႊ ေရာက္ရွိခ်ိန္တြင္ မီးေသြးေရာင္းသူ ဆုိင္ရွင္ မတင္တင္ဦး မရွိဘဲ ၎၏ ခင္ပြန္း ေမာင္၀င္းေအာင္မွာ ဆုိင္ေနာက္ဘက္တြင္ အိပ္ေပ်ာ္ေနေၾကာင္း၊ မီးေသြးဆုိင္ ခုံေအာက္ရွိ ေသ တၱာမွာ ေသာ့မခတ္ထားေၾကာင္း၊ ေမာင္၀င္းေအာင္ႏွင့္ မတင္တင္ဦး တုိ႔က ၎တုိ႔ ပစၥည္းမဟုတ္ ဟု ျငင္းဆုိခဲ့ေၾကာင္း၊ ေနာက္ပုိင္းတြင္ ေမာင္၀င္းေအာင္က ၎၏ပစၥည္းဟု ၀န္ခံသျဖင့္ ရွာေဖြပုံစံေပၚ တြင္ ေမာင္၀င္းေအာင္က လက္မွတ္ေရးထုိး ေပးခဲ့သျဖင့္ ေမာင္၀င္းေအာင္တြင္သာ တာ၀န္ရွိေၾကာင္း၊ မတင္တင္ဦး အေနျဖင့္ ပစၥည္းေပး အပ္ခဲ့ျခင္းမရွိ၍ ၎အေပၚ မူလ႐ုံးက ခ်မွတ္ခဲ့သည့္ ျပစ္ဒဏ္ကုိ ပယ္ဖ်က္ေပးသင့္ေၾကာင္း တင္ျပသည္။
တရား႐ုံးခ်ဳပ္မွ သုံးသပ္ရာတြင္ မတင္တင္ဦး၏ လမ္းေဘး မီးေသြးဆုိင္တြင္ မီးေသြး တင္ေရာင္းေသာ စားပဲြေအာက္တြင္ ထားသည့္ ထင္း႐ွဴးေသတၱာ အတြင္းမွ သက္ေသခံ ေဆးေျခာက္မ်ား ကုိ ေတြ႕ရွိေၾကာင္း၊ ရွာေဖြခ်ိန္တြင္ ဆုိင္သုိ႔ ေရာက္ရွိေနသူ မတင္တင္ဦး ၏ ေယာက်္ား ေမာင္၀င္းေအာင္က ၎၏ ပစၥည္းျဖစ္ သည္ဟု ၀န္ခံေျပာဆုိ၍ ရွာေဖြပုံစံျဖင့္ သိမ္းဆည္း ခဲ့ေၾကာင္း၊ ရ၀တ အဖဲြ႕၀င္ ဦးျမသန္းက ထုိေန႔က ေန အိမ္၌ရွိစဥ္ ရ၀တ ႐ုံးကေခၚသျဖင့္ ႐ုံးသုိ႔လုိက္သြားေၾကာင္း၊ ရဲတပ္ၾကပ္ သိန္း၀င္းႏွင့္ေတြ႕ရာ ၎က အကူအညီ ေတာင္းသျဖင့္ မတင္တင္ဦးကုိ သြားေခၚ လာခဲ့ေၾကာင္း ရ.၀.တ ႐ုံးတြင္ သတင္းစာ စကၠဴျဖင့္ ထုတ္ထားေသာ အထုတ္ (၁၄) ထုတ္ကုိ သိမ္းဆည္းရာတြင္ ရွာေဖြပုံစံ၌ သက္ေသအျဖစ္ လက္မွတ္ေရး ထုိး ေပးခဲ့ရသည္ဟု ထြက္ဆုိထားသည္။
မတင္တင္ဦးက တရားခံ ၀င္းေအာင္ႏွင့္ ကဲြကြာေနသည္မွာ တစ္ႏွစ္ခန္႔ပင္ ရွိၿပီျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထုိေန႔က ေမာင္ ၀င္းေအာင္က ၎ႏွင့္ ျပန္ေပါင္းရန္ ဆုိင္သုိ႔လာ ေရာက္ေျပာဆုိရာ မိမိကမေပါင္းႏုိင္ဟု ေျပာသျဖင့္ ရန္ျဖစ္ေၾကာင္း၊ မရင္ႏြဲ႕ဆုိသူက ဖ်န္ေျဖေပးၿပီး မရင္ႏဲြ႕ဆုိင္တြင္ ရွိေနစဥ္ ရပ္ကြက္လူႀကီး တစ္ဦးလာေခၚ၍ ဆုိင္သုိ႔ လုိက္ပါလာေၾကာင္း သက္ေသခံ ပစၥည္းမွာ ၎င္း၏ ပစၥည္းမဟုတ္ေၾကာင္း၊ ဆုိင္သုိ႔ ၀င္းေအာင္လာ စဥ္ က ငါးသုံးလုံး တံဆိပ္ပါ ႂကြပ္ႂကြပ္အိတ္ တစ္လုံးကုိ ၀င္းေအာင္ ကုိင္လာသည္ကုိ ေတြ႕ရေၾကာင္း ထုေခ် တင္ ျပသည္။
ယခုအမႈတြင္ သက္ေသခံပစၥည္း ရွာေဖြစဥ္က မတင္တင္ဦး ဆုိင္တြင္မရွိေပ၊ ဆုိင္တြင္ သက္ေသခံ ပစၥည္းသိမ္းၿပီးမွ ေခၚ၍ ေရာက္လာျခင္း ျဖစ္သည္။ ရ၀တ အဖဲြ႕၀င္ ဦးျမသန္း ထြက္ခ်က္အရလည္း ပစၥည္း မ်ား သိမ္းဆည္းသည့္ အခါမွသာ မတင္တင္ဦး ေရာက္ရွိလာသည္ဟု အမႈတဲြတြင္ ေပၚေပါက္သည္။
ထင္႐ွဴး ေသတၱာကုိလည္း ေသာ့ခတ္ မထားေၾကာင္း တပ္ၾကပ္သိန္း၀င္းက ထြက္ဆုိထားသည္။ မူလက ေမာင္၀င္းေအာင္ ႏွင့္ မတင္တင္ဦးတုိ႔ ႏွစ္ေယာက္စလုံးက ၎တုိ႔၏ ပစၥည္းမဟုတ္ေၾကာင္း ျငင္း ဆုိထားၾက ေသာ္လည္း ေနာက္ပုိင္းတြင္ ေမာင္၀င္းေအာင္က ၎၏ ပစၥည္းျဖစ္ေၾကာင္း ၀န္ခံ၍ ရွာေဖြပုံ စံေပၚတြင္ လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီး အပ္ေပးခဲ့သည္ကုိ ေတြ႕ရသည္။ မတင္တင္ဦးက ရွာေဖြပုံစံေပၚတြင္ လက္မွတ္ေရးထုိးၿပီး ေပးအပ္ခဲ့ျခင္း မရွိေပ။
သုိ႔ျဖစ္၍ အခ်င္းျဖစ္ေန႔က မတင္တင္ဦးဆုိင္တြင္ ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့ေသာ သက္ေသခံ ေဆးေျခာက္ထုတ္မ်ား ကုိ ေမာင္၀င္းေအာင္က ထင္း႐ွဴးေသတၱာထဲတြင္ ထည့္ထားျခင္း သာလွ်င္ျဖစ္သည္ဟု ေကာက္ယူ သုံးသပ္ ပါက ပုိမုိ၍ မွန္ကန္မွ်တမႈ ရွိမည္ျဖစ္ေပသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မူလ ရန္ကုန္ အေရွ႕ပုိင္း တရား႐ုံးေတာ္က ေမာင္ ၀င္းေအာင္အား မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွင့္ စိတ္ကုိေျပာင္းလဲ ေစတတ္ေသာ ေဆး၀ါးမ်ားဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၁၉(က) အရ အလုပ္ႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ (၁၃) ႏွစ္ က်ခံေစရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့ ျခင္းျဖစ္သည္။
ေမာင္၀င္းေအာင္ ႏွင့္ မတင္တင္ဦးတုိ႔အား မူးယစ္ ေဆး၀ါး သုံးစဲြထားမႈ ရွိ/မရွိ စစ္ေဆးရာတြင္ ေမာင္ ၀င္းေအာင္သည္ ယခင္က မူးယစ္ေဆး၀ါး သုံးစဲြခဲ့ေၾကာင္း ၀န္ခံေျပာဆုိသည္။ ယခုစစ္ေဆးသည့္ အခ်ိန္ တြင္ မူးယစ္ေဆး၀ါး သုံးစဲြျခင္းမရွိပါဟု ေဖာ္ျပထားၿပီး မတင္တင္ဦးႏွင့္ ပတ္သက္၍လည္း မူးယစ္ေဆး၀ါး သုံးစဲြျခင္း မရွိဟု သက္ဆုိင္ရာ ဆရာ၀န္မွအေၾကာင္း ျပန္ၾကားထားသည္ ကုိလည္း ေတြ႕ရွိရသည္။ အယူခံတရားလုိ မတင္တင္ဦး ႏွင့္ ပတ္သက္၍ သက္ေသခံ ပစၥည္း ေဆးေျခာက္ထုပ္မ်ားကုိ ေတြ႕ရွိစဥ္က အခ်င္းျဖစ္ မီးေသြးဆုိင္ရွင္ျဖစ္သူ မတင္တင္ဦး သိရွိႏုိင္မည္ မဟုတ္သျဖင့္ ၎အား ေဆးေျခာက္မ်ား လက္၀ယ္ထားရွိရာတြင္ အားေပးကူညီသူဟု ယူဆႏုိင္ရန္ သက္ေသခံခ်က္မ်ား အမႈတဲြ၌ မေတြ႕ရွိရေပ။
ထုိ႔ေၾကာင့္ ဤအယူခံမႈကုိ လက္ခံၿပီး ရန္ကုန္တုိင္းေဒသႀကီး တရား႐ုံး (အေရွ႕ပုိင္းခ႐ုိင္) ၏ အယူခံ တရားလုိ မတင္တင္ဦး အေပၚ မူးယစ္ေဆး၀ါး ႏွင့္ စိတ္ကုိ ေျပာင္းလဲေစေသာ ေဆး၀ါးမ်ားဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၁၉(က)/၂၁ အရ ျပစ္မႈထင္ရွား ေတြ႕ရွိျခင္းႏွင့္ ၎အေပၚ ေထာင္ဒဏ္ (၁၀) ႏွစ္က်ခံေစရန္ ခ်မွတ္ထားေသာ အမိန္႔ကုိ ပယ္ဖ်က္ၿပီး အမႈမွအၿပီး အျပတ္လႊတ္ရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့သည္။
မတင္တင္ဦးအမႈက လြတ္သြားပါၿပီ။ ဒါေပမယ့္ အမႈစတင္ျဖစ္ပြားတဲ့ (၁၂-၉-၁၉၉၃) ေန႔မွ တရား႐ုံးခ်ဳပ္က အမိန္႔ခ်မွတ္သည့္ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္ အထိ အခ်ဳပ္အေႏွာင္ ခံခဲ့ရသည္။ မူလ႐ုံး တရားသူႀကီး တခ်ဳိ႕ကေတာ့ တရားခံတစ္ေယာက္ကုိ လႊတ္ရမွာထက္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ လုိက္ျခင္းက တာ၀န္ကင္းသည္ဟု ယူဆၾကသည္။ ထုိ႔အတူ ဥပေဒ အရာရွိမ်ားကလည္း အေရးႀကီးေသာ မူခင္းမ်ားတြင္ တရားခံမ်ား အနက္မွ တရားစဲြဆုိ တင္ပုိ႔ရန္ မသင့္သည့္ တရားခံမ်ားကုိ စိစစ္ျခင္းမျပဳဘဲ တရားခံအားလုံးကုိ တရားစဲြတင္ပုိ႔သင့္ေၾကာင္း အႀကံေပးလုိက္ျခင္းေၾကာင့္ တရားခံတခ်ဳိ႕ နစ္နာခဲ့ၾကရေသာ သာဓက မ်ားရွိခဲ့သည္။ ယခုအမႈတြင္ မတင္တင္ဦးသည္ ၎၏ မီးေသြးဆုိင္မွ မူးယစ္ေဆး၀ါး ေတြ႕ရွိသည္မွာ မွန္ေသာ္လည္း ခင္ပြန္းျဖစ္သူ တရားခံ ၀င္းေအာင္က ၎ ပစၥည္းျဖစ္ေၾကာင္း ၀န္ခံၿပီး ရွာေဖြပုံစံျဖင့္ အပ္ေပးထားပါလ်က္ မတင္တင္ဦး အား ပုဒ္မ၁၉ (က)/၂၁ အားေပးကူညီမႈျဖင့္ တရားစဲြဆုိ တင္ပုိ႔ရန္ ဥပေဒ အႀကံေပးခဲ့ျခင္းသည္ မွန္၊ မမွန္ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္သည္။
တရားမစဲြမီ ဥပေဒ အႀကံၪာဏ္ကုိ မွန္ကန္မွ်တစြာ ေပးႏုိင္ရန္ ဥပေဒ အရာရွိမ်ားအေနႏွင့္ တရားစဲြဆုိမည့္ ဥပေဒပုဒ္မပါ ျပစ္မႈအဂၤါရပ္မ်ား၊ သက္ေသ ထြက္ဆုိခ်က္မ်ားကုိ ေလ့လာစိစစ္ရန္ လိုအပ္သည္။ ၿပီး ၿပီးေရာ တရား႐ုံးက်မွ လႊတ္ခ်င္လႊတ္ဆုိသည့္ သေဘာႏွင့္ ၿပီးစလြယ္ အႀကံၪာဏ္ ေပးခဲ့ၾကျခင္းေၾကာင့္ ယခုကဲ့သို႔ အဆင့္ျမင့္ ႐ုံးမ်ားသို႔ေရာက္မွ လႊတ္ေပးေနရျခင္းကို ေတြ႕ျမင္ေနရသည္။ ထို႔အျပင္ အခ်ဳိ႕ေသာ ဥပေဒ အရာရွိမ်ားက လုိရာဆဲြၿပီး ဥပေဒအႀကံၪာဏ္ေပးျခင္း၊ အမႈေပါ့ေစေသာပုဒ္မမ်ား၊ အမႈပုိမုိႀကီးေလးေစေသာ ဥပေဒပုဒ္မ်ားကုိ ေျပာင္းလဲၿပီး အႀကံၪာဏ္ ေပးေနျခင္းေၾကာင့္ တရား႐ုံးမွ ပုဒ္မမ်ားေျပာင္းၿပီး အျပစ္ေပးေနျခင္းကိုလည္း ေတြ႔ေနရသည္။
တတိယမ႑ိဳင္ျဖစ္ေသာ တရားစီရင္ေရး က႑အား တည့္မတ္ေအာင္ ထိမ္းသိန္းရမည့္ ဥပေဒ အရာရွိမ်ား၏ အခန္းက႑သည္ အလြန္ အေရးပါျခင္းေၾကာင့္ ဥပေဒအႀကံၪာဏ္မ်ား မွန္မွန္ကန္ ကန္ ေပးၾကရန္၊ အမႈလုိက္သည့္ ေနရာႏွင့္အယူခံမႈ၊ ျပင္ဆင္မႈမ်ားတြင္လည္း မိမိသေဘာထား ကုိ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ တင္ျပၾကရန္ တုိက္တြန္းရင္း တရား႐ုံးခ်ဳပ္၏ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ အယူခံအမွတ္ ၃၅၁ မတင္တင္ ဦး ႏွင့္ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္ အမႈကုိ သိမွတ္ဖြယ္ရာအျဖစ္ ေရးသား တင္ျပလုိက္ရပါသည္။
The messenger
မှတ်ချက်များ