ႏိုင္ငံတစ္၀န္းရွိ ဒီမိုကေရစီေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားအား ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ အျမင့္ဆံုးျပစ္ဒဏ္မ်ားခ်မွတ္ေနမႈအေပၚ ေ၀ဖန္မႈမ်ားရိွေန

၂၀၁၅ ႏွစ္စပိုင္းမွစၿပီး ႏိုင္ငံတစ္၀န္းလံုးရွိ ဒီမိုကေရစီေရးတက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ ေထာင္ ဒဏ္သံုးလမွ ေျခာက္လအထိခ်မွတ္ေနမႈအေပၚ ဥပေဒကြၽမ္းက်င္သူမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးတက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ား က ေ၀ဖန္ေျပာဆိုေနၾကသည္။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္မတိုင္မီကာလမ်ားက ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္တရားစြဲခံထားရသည့္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို အမ်ား အားျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္တစ္လ (သို႔မဟုတ္ ) ေငြဒဏ္သာအမ်ားအားျဖင့္ ခ်မွတ္ေလ့ရွိေသာ္လည္း ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ႏွစ္စပိုင္းမွစ၍ ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံရသူအမ်ားစုကို ေထာင္ဒဏ္သံုးလမွ ေျခာက္လအထိခ်မွတ္ေန

ျခင္းျဖစ္သည္။

ထိုသို႔တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ေထာင္ဒဏ္လမ်ားစြာခ်မွတ္ေနမႈမွာ ေရြးေကာက္ပြဲနီးလာသည္ႏွင့္အမွ် တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို အစိုးရက ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိဖိႏွိပ္သကဲ့သို႔ျဖစ္ေနၿပီး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းမွ တရားစီ ရင္ေရးနယ္ပယ္ကို လႊမ္းမိုးမႈရွိေနသည္ဟု ႏိုင္ငံေရးတက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားႏွင့္ ဥပေဒကြၽမ္းက်င္သူမ်ားက ေ၀ဖန္ေျပာၾကားလိုက္သည္။

တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ဦးေရာဘတ္စန္းေအာင္က “အၾကမ္းဖက္မႈမပါဘဲ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းဆႏၵျပတဲ့ သူေတြကို ဒီလိုမ်ိဳး ေထာင္ဒဏ္ေတြ သံုးလကေန ေလးလအထိခ်မွတ္ေနတာက မေကာင္းဘူးလို႔ပဲေျပာခ်င္ တယ္။ ဒါဟာ လူ႔အခြင့္အေရးအရလည္း နစ္နာဆံုး႐ံႈးပါတယ္။ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပြဲနီးလာတာနဲ႔အမွ် တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြအေပၚမွာ အစိုးရကေနၿပီးေတာ့ ေျခခ်ဳပ္လုပ္တဲ့ပံုစံမ်ိဳးေပါ့ဗ်ာ။ ဒါဟာ မေကာင္းတဲ့ လကၡဏာတစ္ရပ္ပါ” ဟု ဧၿပီ ၃ ရက္ကေျပာၾကားသည္။

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ အခန္း (၈) ႏိုင္ငံသား၊ ႏိုင္ငံသားမ်ားႏွင့္ မူလအခြင့္အေရးႏွင့္ တာ၀န္မ်ား၊ ပုဒ္မ ၃၅၄ တြင္ “ႏုိင္ငံသားတိုင္းသည္ ႏိုင္ငံေတာ္လံုျခံဳေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး၊ ရပ္ရြာေအးခ်မ္းသာ ယာေရး (သို႔မဟုတ္) ျပည္သူတို႔၏ ကိုယ္က်င့္တရားအက်ိဳးငွာ ျပ႒ာန္းထားသည့္ဥပေဒမ်ားႏွင့္ မဆန္႔က်င္ လွ်င္ (က) မိမိ၏ယံုၾကည္ခ်က္၊ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္မ်ားကို လြတ္လပ္စြာထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္၊ ေရးသား

ျဖန္႔ေ၀ခြင့္၊ (ခ) လက္နက္မပါဘဲ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာစုေ၀းခြင့္၊ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္၊ (ဂ) အသင္းအဖြဲ႕သို႔မဟုတ္ အစည္းအ႐ံုးမ်ား ဖြဲ႕စည္းေဆာင္ရြက္ခြင့္…” စသည္ျဖင့္ ျပ႒ာန္းပါရွိသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏တရားစီရင္ေရးအား အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာပိုင္မ်ားက ၀င္ေရာက္လႊမ္းမိုးစြက္ဖက္မႈမ်ားရွိေနၿပီး တရားသူႀကီးမ်ားအေနျဖင့္ တရားေရးဆိုင္ရာ လြတ္လပ္စြာဆံုးျဖတ္ခြင့္မရွိျဖစ္ေနေၾကာင္းႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ လြတ္ကင္းသည့္ တရားစီရင္ေရးစနစ္တစ္ခု အျမန္ေပၚေပါက္လာႏိုင္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္အေရးႀကီး ေၾကာင္း ဦးေရာဘတ္စန္းေအာင္ကသံုးသပ္သည္။

၎ကပင္ “တရားသူႀကီးေတြအေနနဲ႔က လြတ္လြတ္လပ္လပ္ဆံုးျဖတ္လို႔မရဘူး။ ဒါက အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာ ပိုင္ေတြရဲ႕အပိုင္းက ပါေနတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနဲ႔လြတ္ကင္းတဲ့ တရားစီရင္ေရးစနစ္ေပၚေပါက္လာဖို႔ က အေရးႀကီးပါတယ္” ဟုဆိုသည္။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္အတြင္း ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္သံုးလမွ ေလးလအထိ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရသည့္ အမႈမ်ားအနက္ အခ်ိဳ႕အမႈမ်ားမွာ မႏၲေလးၿမိဳ႕တြင္ လွ်ပ္စစ္မီတာခတိုးျမႇင့္ေကာက္ခံမႈကို ဆႏၵျပခဲ့ၾကသည့္ ကိုသိန္းေအာင္

ျမင့္အပါအ၀င္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေလးဦးကို ပုဒ္မ ၁၈ ၏ အျမင့္ဆံုးျပစ္ဒဏ္ေထာင္ဒဏ္ ေျခာက္လကို မတ္ ၂၃ ရက္ကခ်မွတ္ခဲ့သည္။

အဆိုပါအမႈအျပင္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ သံတြဲၿမိဳ႕နယ္၊ ငပလီကမ္းေျခတစ္ေလွ်ာက္ရွိ တပ္မေတာ္ကသိမ္းဆည္း ထားသည့္ လယ္ေျမမ်ားျပန္လည္ရရွိေရး တစ္ကိုယ္ေတာ္ဆႏၵျပခဲ့သည့္ ဦးစိုးေ၀ကို သံတြဲၿမိဳ႕နယ္တရား႐ံုး က မတ္ ၂၆ ရက္တြင္ ေထာင္ဒဏ္သံုးလခ်မွတ္ခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ ေက်ာင္းသားသမဂၢအေဆာက္အအံု ျပန္လည္တည္ေဆာက္ေပးေရးဆႏၵျပခဲ့ၾကသည့္ ပဲခူးတိုင္းေဒ သႀကီး၊ ျပည္ၿမိဳ႕မွ တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ဦးျမင့္ေအးႏွင့္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ ကိုမ်ိဳးသူထြဋ္ကို ပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ပင္ စတင္႐ံုးထုတ္သည့္ေန႔ျဖစ္သည့္ ဧၿပီ ၂ ရက္က အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ေလးလခ်မွတ္ခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ လက္ပံေတာင္းေတာင္အၾကမ္းဖက္မႈ ႏွစ္ႏွစ္ျပည့္ဆႏၵျပပြဲမွ ဦးေဆာင္သူႏွစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေဒၚေနာ္ အုန္းလွႏွင့္ ဦးသန္းေဆြတို႔ကိုလည္း ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ဗဟန္းၿမိဳ႕နယ္တရား႐ံုးက ဧၿပီ ၂ ရက္မွာပင္ ေထာင္ဒဏ္ေလးလစီခ်မွတ္ခဲ့သည္။

အဆိုပါအေျခအေနမ်ားအေပၚ တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ဦးသိန္းသန္းဦးက “ဒါကသဘာ၀ပါပဲ။ ႏိုင္ငံတကာ မွာလည္းလုပ္ၾကတာရွိတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲနီးလာတာနဲ႔အမွ် အာဏာရပါတီက အတိုက္အခံေတြကို အကုန္ဖမ္းၿပီး ေထာင္ထဲထည့္ထားတာပါ။ အခုျမန္မာႏိုင္ငံမွာလည္း ဒီအတိုင္းပါပဲ။ ဆႏၵျပဖို႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ သြားတင္ရင္ေတာင္ အေၾကာင္းျပၿပီး ဖမ္းခ်င္ဖမ္းႏိုင္ေသးတယ္” ဟုေျပာၾကားသည္။

ထိုသို႔ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ေထာင္ဒဏ္သံုးလမွ ေလးလအထိခ်မွတ္ေနမႈကို ဒီမိုကေရစီေရးတက္ၾကြ လႈပ္ရွားသူတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ကိုမိုဃ္းေသြးက “ပုဒ္မ ၁၈ ကိုျပင္ဆင္ဖို႔၊ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ပယ္ဖ်က္ဖို႔အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႀကိဳးစားခဲ့တယ္။ ျပင္တဲ့အခါမွာလည္း ေထာင္ဒဏ္ေျခာက္လအထိပဲ ေလွ်ာ့ေပးခဲ့တယ္။ အဲဒီေတာ့ ဘာမွမထူးဘူး။ ခုေရြးေကာက္ပြဲနီးလာတာနဲ႔အမွ် ေရြးေကာက္ပြဲတရားမွ်တမႈမွာ တက္ၾကြ လႈပ္ရွားသူေတြအေနနဲ႔ လြတ္လြတ္လပ္လပ္လႈပ္ရွားပိုင္ခြင့္လည္းပါတယ္။ ဒါလိုမွမဟုတ္ဘဲ တက္ၾကြလႈပ္ ရွားသူေတြကို ကန္႔သတ္မယ္ဆိုရင္ ေရြးေကာက္ပြဲက တရားမမွ်တဘူးလို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ မပါမျဖစ္ ပါ၀င္သင့္တဲ့ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြကို ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်တာက အေတာ္ေလးသံသယ၀င္စ ရာေကာင္းတဲ့အခ်က္လို႔၊ မေကာင္းတဲ့လုပ္ရပ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ျမင္ပါတယ္” ဟုေျပာၾကားသည္။

လက္ရွိျမန္မာႏိုင္ငံတစ္၀န္းလံုးတြင္ ၿငိမ္းစုစီ ပုဒ္မ ၁၈ ႏွင့္ ပုဒ္မ ၅၀၅ (ခ)၊ ၁၄၇၊ ၁၄၃ စသည္တို႔ျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံထားရသည့္ ႏိုင္ငံေရးတက္ၾကြလႈပ္ရွားသူအေရအတြက္မွာ မတ္လကုန္ပိုင္းအထိ စုစုေပါင္း ၃၀၀ နီးပါးရွိေၾကာင္း ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း (AAPP) ၏ စစ္တမ္း

ေကာက္ယူမႈအရ သိရသည္။

ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း (AAPP) အဖြဲ႕၀င္တစ္ဦးျဖစ္သူ ကိုသက္ဦးက “၂၉၆ ေယာက္ရွိပါတယ္။ ပုဒ္မ ၁၈ ေကာ၊ ၅၀၅(ခ)ေရာ၊ ပုဒ္မ ၁၄၇၊ ၁၄၃အမ်ားႀကီးေပါ့။ ႏိုင္ငံေရး ကိစၥေတြေၾကာင့္ တရားစြဲဆိုခံထားရသူအားလံုးေပါင္း ၂၉၆ ေယာက္ရွိပါတယ္” ဟုေျပာၾကားသည္။

EMG